III. Zooloji Kongresi
Ülkemizde Ulusal Biyoloji Kongreleri, 1970’li yılların başında, Biyoloji, Fizik, Kimya ve Matematik gibi tüm fen dallarını içeren ortak toplantılar şeklinde düzenlenmiştir. Daha sonra bilimsel gelişime bağlı olarak yeni alt bilim dalları oluşmuş ve Biyoloji içerisinde, Hidrobiyoloji, Limnoloji, Genetik, Fizyoloji, Mikrobiyoloji, Histoloji, Çevre vb. gibi çok sayıda dalda kongreler düzenlenmeye başlanmıştır. Bu durum zaten bir araya gelip mesleki sorunlarını ve bilimsel konuları tartışamayan Biyoloji camiasının daha da küçük gruplara ayrılmasına yol açmıştır.
Biyoloji çok önemli bir bilim dalı olmasına karşın, maalesef ülkemizde hiçbir zaman hak ettiği ilgiyi görmemiştir. Osmanlı döneminde yalnız Tıp Fakültelerinde ilm-i hayvanat ve ilm-i Nebatat adı altında hekimler tarafından verilen Biyoloji dersleri Cumhuriyetin ilanı ile Fen Fakülteleri’nde okutulmaya başlanmıştır. Batılı anlamda ilk biyoloji dersi 1912’de verilmiş ve sahip olduğu fauna ve flora elemanları sayısı bakımından bir kıta özelliği taşıyan ülkemizde ilk bilimsel gezi de ancak 1928’de Bursa yöresinde yapılmıştır.
Bu anlamda 1926’da Fransa ile yapılan kültür anlaşması kapsamında ülkemize gelen zoolog Prof. Dr Raymound Hovasse’nin büyük katkıları olmuştur. 1933’te yapılan ikinci Üniversite Reformuna kadar Türkiye’de görev yapan Hovasse bir Zooloji istasyonu kurmuş, burada çeşitli deniz canlılarını teşhir etmiş, gerek ekonomik gerekse eğitim amaçlı dersler vermiştir. Ayrıca yayımladığı bir makalede Gambasia halbrooki’nin sivrisinek mücadelesinde kullanılmasından söz ederek, bu balığın Türkiye’ye ithal edilip Amik gölüne atılmasıyla da Biyolojik savaşın ülkemizde başlatılmasına yol açmıştır. Ayrıca yukarıda belirtilen Bursa yöresindeki ilk bilimsel gezi de yine Hovasse’nin rehberliğinde yapılmıştır.
1933’te Atatürk tarafından yapılan ikinci Üniversite Reformu nedeniyle, Almanya’daki Nazilerin baskısından kaçarak İstanbul Üniversite’sine gelen Ord. Prof. Dr. Leo Brauner (Botanik), Ord. Prof. Dr. Alfred Heilbronn (Botanik), Ord. Prof. Dr. Andre Naville (Zooloji) ve Ord. Prof.Dr. Curt Kosswig (Zooloji) çağdaş bir Üniversite’nin kuruluşuna ve çağdaş bir eğitimin gerçekleştirilmesine önemli katkılarda bulunmuşlardır. Bu bilim adamlarının yetiştirdikleri araştırma görevlilerinden birçoğu da Türkiye’deki diğer Biyoloji bölümlerinin kuruluşunda görev almışlardır.
Günümüzde hemen hemen her Üniversite’de Biyoloji bölümü bulunmakta bunların bir çoğunda ikinci eğitim yapılmakta, ayrıca Eğitim Fakültelerinde de öğretmen yetiştiren Biyoloji Eğitimi Anabilim Dalları yer almaktadır. Buna karşın Biyoloji bölümü mezunlarının iş alanlarına ya başka meslek mezunları atanmakta ya da en önemli atanma alanı olan Biyoloji Öğretmenliğine İlk ve Ortaöğretimde Biyoloji ders saatlerinin azaltılması nedeniyle atama yapılmamaktadır. Bu nedenle de artık bir çok Biyoloji Bölümüne ÖSYM sınavları sonucunda tercih yapılmamakta ve öğrenci kaydolmamaktadır.
Mesleğin bu kadar hasar görüp çökme aşamasına geldiği bir dönemde, biyolojinin 21.yüzyılın bilimi olarak kabul edilip, Biyomimikri, Biyokuantum, Sentetik Biyoloji, Zinoloji ve Nanobiyoteknoloji gibi yeni çalışma alanlarının doğduğu bir dünyada, mümkün olduğunca büyük gruplar halinde bir araya gelip çözüm önerileri üreterek mesleğimize sahip çıkmamız gerektiğine inanıyorum.
Üçüncü Ulusal Zooloji Kongresi de; Birinci Ulusal Zooloji Kongresi, Kongre Onursal Başkanı olan sevgili meslektaşım Prof. Dr. Ali Demirsoy’un belirttiği gibi “Ulusal Zooloji Kongresi tanımından kesinlikle biyolojinin zooloji dalında çalışanların kongresi anlamı çıkarılmamalıdır. Bu kongre doğal olarak biyoloji bölümlerinin, veterinerlerin, ziraat mühendislerinin, orman mühendislerinin, çevrecilerin, hatta bilgisayar programcılarının, veri tabanı konusunda uzmanlaşmışların, jeolojinin belirli dallarında çalışanların, faunistik çalışan antropologların, adli tıpçıların, hekimlerin ve burada ilk aşamada adını zikredemeyeceğimiz uzmanların katılacağı ve bilgisini sunacağı bir kongre olarak” planlanmıştır.
Üçüncü Zooloji Kongresi’nde(www.zooloji.gen.tr); tüm biyologların bilgilerini bilimsel bir ortamda paylaşmaları yanında zoolojideki yeni çalışma alanlarının ve problemlerinin tartışılması, çözüm önerilerinin getirilmesi, biyoloji bilimindeki bu uzun yolculuğun hatırlanması, kutlanması ve kongrenin asıl işlevini kaybetmeden genç bilimcilere mesleğin geçmişini, bu mesleğe sahip çıkılmasını ve geleceğini de anlatmak mümkün olacaktır.
Üçüncü Zooloji Kongresi’nin düzenlenmesinde büyük özveri ile emek veren başta, Kongre Genel Koordinatörü Prof. Dr. Mehmet Karataş, Kongre Düzenleme Kurulu Başkanı Prof. Dr. Erdoğan Çiçek, Kongre Sekreteri Dr. Sevil Sungur Birecikligil ve Düzenleme Kurulu Üyeleri olmak üzere, maddi ve manevi destek veren herkese teşekkür ediyor ve kongreye katılımlarınızı bekliyoruz.
Unutmayınız, III. Zooloji Kongresi’ne göstereceğiniz ilgi ve katılımınız mesleğiniz ve faunanın geleceği ile yakından ilişkili olacaktır.
Saygılarımla.
Prof. Dr. Mustafa Kuru
Kongre Onursal Başkanı
www.zooloji.gen.tr
